ପ୍ରଶ୍ନ: ମାଛରେ କିପରି ରକ୍ତ ସଞ୍ଚାଳନ ହୁଏ?
ଉତ୍ତର:
i) ହୃଦ୍ପିଣ୍ଡର ଗଠନ: ମାଛର ହୃଦ୍ପିଣ୍ଡ ଦୁଇ ପ୍ରକୋଷ୍ଠ ବିଶିଷ୍ଟ। ଏଥିରେ ଗୋଟିଏ ଅଳିନ୍ଦ ଏବଂ ଗୋଟିଏ ନିଳୟ ରହିଥାଏ।
ii) ରକ୍ତ ପ୍ରବାହ ପ୍ରକ୍ରିୟା: ଶରୀରର ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶରୁ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳଯୁକ୍ତ ରକ୍ତ ସଂଗୃହିତ ହୋଇ ପ୍ରଥମେ ହୃଦ୍ପିଣ୍ଡ ମଧ୍ୟକୁ ଆସେ। ସେଠାରୁ ଏହା ଗାଲି (Gills) ଭିତରକୁ ଯାଏ। ଗାଲିରେ ରକ୍ତ ଜଳରେ ଦ୍ରବୀଭୂତ ହୋଇଥିବା ଅମ୍ଳଜାନ ଆହରଣ କରେ ଏବଂ ଅମ୍ଳଜାନଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଶରୀରର ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ।
iii) ଏକକ ସଞ୍ଚାଳନ (Single Circulation): ମାଛ ଶରୀରରେ ରକ୍ତ ଥରକର ସଞ୍ଚାଳନ ମଧ୍ୟରେ ମାତ୍ର ଥରେ ହୃଦ୍ପିଣ୍ଡ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଥାଏ। ସେଥିପାଇଁ ଏହି ପ୍ରକାର ସଞ୍ଚାଳନକୁ ଏକକ ସଞ୍ଚାଳନ କୁହାଯାଏ।
ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଅଧିକ ସୂଚନା: ମାଛର ହୃଦ୍ପିଣ୍ଡ ଦେଇ କେବଳ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳଯୁକ୍ତ (ବିଶୁଦ୍ଧ ନୁହେଁ) ରକ୍ତ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଶିରା ହୃଦ୍ପିଣ୍ଡ (Venous Heart) ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ।